dinsdag, 02 april 2013 13:21

De kometen van 2013 vanuit Australië

Geschreven door 
Beoordeel dit item
(22 stemmen)
Het Siding Spring Observatory Het Siding Spring Observatory Foto: Shawn Gosper

Eind februari 2013 werd via diverse media meegedeeld dat C 2013 A1, de eerst ontdekte komeet van het jaar 2013, een grote kans had om in te slaan op de planeet Mars. Deze komeet werd ontdekt door de Schots-Australische astronoom/kometen-jager Robert McNaught met de 0.50 m Uppsala Schmidt telescoop op het Siding Spring Observatorium (SSO) in New South Wales - Australië.

Deze astronoom kwam tevens in het nieuws om als eerste de 1.02 m ANU telescoop, geschonken aan het private Milroy-observatorium, uit te testen om de nabije passage van asteroïde 2012 DA14 op te volgen. Reden te meer om hem "Down Under" te gaan opzoeken! Tijdens de nacht van 18 maart 2013 had ik het privilege om Robert McNaught te ontmoeten en aan het werk te zien met de 0.50 m Uppsala Schmidt telescoop, waarmee hij de zuidelijke hemisfeer systematisch afspeurt naar NEA (Near Earth Asteroids - nabije Aarde Asteroïden) en kometen. Deze Uppsala Schmidt reflector werd in 1956 in Zweden gebouwd voor het Zweedse zuidelijke observatie-station op Mount Stromlo nabij Canberra Australië waar de telescoop first light verkreeg in 1957 waarbij de Magellaanse wolken werden waargenomen. De telescoop werd voornamelijk gebruikt door Bengt Westerlund (1921-2008) voor een fotografische survey van de sterren aan de zuidelijke sterrenhemel. Door de toenemende lichtvervuiling van de Australische hoofdstad, werd de telescoop in 1983 naar het Siding Spring Observatorium (SSO) verhuisd.

Na twee decennia op SSO werd de Uppsala Schmidt reflector gemoderniseerd en omgevormd tot een computer-gestuurde telescoop voor de Siding Spring Survey waarbij naar potentieel gevaarlijke asteroïden en supernova's werd gespeurd. De telescoop verkreeg een 4K X 4K gekoelde CCD (minus 90° C) op de Newtonian focus en verkreeg nieuw first light in juli 2003 waarbij Omega Centauri werd waargenomen. Dankzij deze geautomatiseerde reflector verkreeg SSO een tweede Schmidt telescoop die de waarnemingen met de 1.2 m UK Schmidt telescoop kon opvolgen. Bovendien werd in oktober 2003 de lang verloren asteroïde 1937 UB (Hermes) opnieuw opgespoord, waardoor de SSO astronomen hun bedrevenheid en competentie herbevestigden.

Op 15 februari 2013 observeerde Robert McNaught de passage van asteroïde 2012 DA14, een Aardscheerder die tot op 27000 kilometer naderde en hij was uiterst tevreden over de kwaliteit van de nieuw gecoate spiegel van de 1,02 m ANU reflector op het Milroy observatorium. De schenking van deze Boller & Chivens Ritchey-Chrétien telescoop deed veel stof opwaaien in de Australische astronomische gemeenschap maar astronomen gaan ervan uit dat de kijker beter gebruikt wordt dan te worden gestockeerd in een magazijn.

In de nacht van 18 maart deed Robert McNaught opvolging van de komeet C 2013 E2, die op 1,4 Astronomische eenheden z'n perihelium passeerde in het sterrenbeeld Aquarius (Waterman). Deze komeet werd ontdekt door de Japanse amateur-astronoom Masayuki Iwamoto op CCD frames genomen met een 100 mm Pentax f/4 lens op een Canon EOS 5D digitale SLR camera. Diezelfde nacht ontdekte Robert McNaught een nieuwe NEA- Aardscheerder die hij prompt vermelde in zijn waarnemingsrapport aan het Minor Planet Center in Massachusetts - VSA.

In de vroege ochtend praatte Robert Mc Naught honderduit over het gebruik van de Astrometrica software/shareware ontwikkeld door de Oostenrijkse computer ingenieur/amateur-astronoom Herbert Raab. We praatten na over de waarschijnlijkheid dat de komeet C 2013 A1 de planeet Mars zou raken. McNaught ontdekte deze komeet op 3 januari 2013 en baanberekeningen gebaseerd op beelden van de Catalina Sky Survey (Mount Bigelow Arizona - VSA) wezen uit dat deze komeet de baan van de planeet Mars zou kruisen op 19 oktober 2014. McNaught merkte op dat de asymmetrische vorm van een komeet het berekenen van nauwkeurig baanparameters uiterst bemoeilijkt. De meest recente waarnemingen wezen uit dat de komeet de planeet zal missen en vanaf de aarde zal gezien worden in het sterrenbeeld Ophiuchus (Slangendrager) als een magnitude 7 object dat door diverse onbemande ruimtetuigen (STEREO-A, MRO en MAVEN) zal worden opgevolgd.. In januari 2015 zal de komeet zichtbaar worden in het Noordelijke halfrond als een magnitude 10 object.

De auteur (rechts) samen met Robert Mc Naught - Foto: Philip Corneille

Op 4 maart ontdekte Rob McNaught tevens C 2013 E1, een magnitude 19 komeet die in oktober 2013 op 7,6 astronomische eenheden periheium zal bereiken. Dankzij deze recente ontdekking bereikte het aantal door McNaught ontdekte kometen de kaap van 75. Samen met hem kijken we uit naar nieuwe kometen alsook naar C 2012 S1 (ISON - International Scientific Optical Network in Rusland) die op 28 november 2013 perihelium zal bereiken en nu reeds de "komeet van de eeuw" wordt genoemd. Helaas verloor Robert McNaught zijn huis (en verzaming astronomie boeken) in de allesvernietigende bosbranden die de Warrumbungle regio teisterden tijdens het weekend van 12/13 januari 2013. Hij voegde eraan toe dat hij zijn huis kan herbouwen maar velen in de regio kunnen dit niet en donaties aan de Warrumbungle Shire Council Bushfire Appeal zijn meer dan welkom!

Philip Corneille

Sterrenkunde redacteur.
Fellow van de British Interplanetary Society (BIS).
Fellow of the Royal Astronomical Society (RAS).

Dit gebeurde vandaag in 1977

Het gebeurde toen

Vanop de Bajkonoer lanceerbasis wordt de Russische Prognoz 6 satelliet in de ruimte gebracht. Vanuit zijn hoge elliptische baan om de Aarde voert dit ruimtetuig onderzoek uit naar het effect van straling van de Zon op de magnetosfeer.

Ontdek meer gebeurtenissen

Het weerbericht op Mars

Geplande evenementen

Geen geplande evenementen
Meer Evenementen

Messier 1

Messier 1
M1, ook gekend als de 'Krabnevel', is een restant van een ster die explodeerde als een supernova in het jaar 1054. De supernova was 23 dagen lang overdag zichtbaar en…
Lees meer...

Steun Spacepage!

Deze website wordt aan onze bezoekers blijvend gratis aangeboden maar om de hoge kosten om de site online te houden te drukken moeten we wel het nodige budget kunnen verzamelen. Ook jij kunt uw bijdrage leveren door ons te ondersteunen met uw donatie zodat we u blijvend kunnen voorzien van het laatste nieuws en artikelen boordevol informatie.

100%

Sociale netwerken