Sterrenbeelden aan de sterrenhemel.
Foto: Babak Tafresh

Een sterrenbeeld is een verzameling sterren die ogenschijnlijk een figuur vormen wanneer we deze sterren met denkbeeldige lijnen verbinden. Vanop aarde lijken deze sterren die een sterrenbeeld vormen dicht bij elkaar te staan maar in het heelal bevinden deze sterren zich vele licthjaren van elkaar. Sterrenbeelden hebben een rijke geschiedenis en hebben veelal namen gekregen die afkomstig zijn uit de Griekse of Romeinse mythologie of van dieren. de huidige indeling van de sterrenbeelden is voornamelijk gebaseerd op de sterrenatlas die in 1603 werd uitgegeven door de Duitse sterrenkundige Johannes Bayer. In dit artikel bespreken we het kleine en minder bekende sterrenbeeld Passer (Circinus).

Algemeen

Circinus is één van de kleinste sterrenbeelden van het zuidelijke halfrond (declinatie -50 tot -60 graden). Het stelt een gereedschap voor dat gebruikt werd om kaarten te tekenen. De Franse astronoom Nicolas-Louis Lacaille benoemde dit sterrenbeeld om de leegte aan de nachtelijke hemel te vullen tussen de sterrenbeelden Triangulum Australe en Centaurus. Deze astronoom stelde ook een catalogus samen met meer dan 10 000 sterren. Het is vanaf de breedte van de Benelux niet waarneembaar.

Circinus

Aangrenzende sterrenbeelden

  • Centaurus
  • Musca
  • Apus
  • Triangulum Australe
  • Norma
  • Lupus

Welke andere objecten zijn er te vinden in Circinus?

In het sterrenbeeld Passer vinden we niet veel deep-sky objecten terug die zichtbaar zijn met amateur telescopen. Eén van de belangrijkste objecten is de open sterrenhoop NGC 5823. Dit hemelobject werd op 8 mei 1826 ontdekt door de Schotse astronoom James Dunlop en heeft een schijnbare helderheid van magnitude 7,9. Eén van de mooiste objecten die we terugvinden in het sterrenbeeld Passer is de planetaire nevel NGC 5315. Dit indrukwekkende object bevindt zich op een afstand van ongeveer 7 000 lichtjaar van de Aarde en werd op 4 mei 1883 ontdekt door de Britse astronoom Ralph Copeland. Terwijl de centrale ster in deze planetaire nevel een helderheid heeft van magnitude 14,2 heeft de gehele planetaire nevel een schijnbare helderheid van magnitude 9,8. Een ander bijzonder object in dit sterrenbeeld is de röntgen dubbelster Circinus X-1. Deze dubbelster bestaat uit een neutronenster en een hoofdreeksster en het tweetal bevindt zich op een afstand van ongeveer 20 000 lichtjaar van ons. In het sterrenbeeld Passer kunnen we ook een prachtig spiraalvormig sterrenstelsel terugvinden. Dit stelsel, met de naam 'Circinus Galaxy', bevindt zich op een afstand van 13 miljoen lichtjaar van de Aarde en heeft een schijnbare helderheid van magnitude 12,1. Dit stelsel werd in 1975 ontdekt en in de kern van dit sterrenstelsel bevindt zich een zwart gat.

De prachtige planetaire nevel NGC 5315 in het sterrenbeeld Passer - Foto: NASA/ESA

Sander

Vancanneyt Sander

Oprichter & beheerder van Spacepage & Poollicht.beSterrenkunde en ruimteweer redacteur.

Dit gebeurde vandaag in 2004

Het gebeurde toen

Op het Satish Dhawan Space Centre in India komen zes mensen om het leven en raken drie andere personen zwaargewond door een krachtige explosie. Deze ontploffing deed zich voor in de Solid Propellant Booster Plant (SPROB) waar men vaste brandstof maakt voor de Indiase draagraketten. Foto: ISRO

Ontdek meer gebeurtenissen

Redacteurs gezocht

Ben je een amateur astronoom met een sterke pen? De Spacepage redactie is steeds op zoek naar enthousiaste mensen die artikelen of nieuws schrijven voor op de website. Geen verplichtingen, je schrijft wanneer jij daarvoor tijd vind. Lijkt het je iets? laat het ons dan snel weten!

Wordt medewerker

Steun Spacepage

Deze website wordt aan onze bezoekers blijvend gratis aangeboden maar om de hoge kosten om de site online te houden te drukken moeten we wel het nodige budget kunnen verzamelen. Ook jij kunt uw bijdrage leveren door ons te ondersteunen met uw donatie zodat we u blijvend kunnen voorzien van het laatste nieuws en artikelen boordevol informatie.

13%

Sociale netwerken