dinsdag, 25 september 2012 00:40

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in oktober 2012?

Geschreven door  Kris Christiaens & Joeri De Ro
Beoordeel dit item
(17 stemmen)
Waarnemen Waarnemen Foto: International Astronomical Union

Op zaterdag 27 oktober 2012 bereikt de kleine planeet Mercurius zijn grootste oostelijke elongatie. Dit wil zeggen dat de binnenplaneet zich op het punt bevindt waarbij de planeet het verst van de Zon staat. De helderheid van Mercurius bedraagt op dat moment magnitude +0,1 en de binnenplaneet is voor 61% verlicht.

Mercurius is echter niet te zien doordat in onze noordelijke streken de verbindingslijn Zon-Mercurius 's avonds een kleine hoek maakt met de horizon. De tweede binnenplaneet, Venus, prijkt in oktober 's morgens helder in het oosten en komt meer dan drie uur voor de Zon op. Mars gaat in oktober 91 tot 102 minuten na de Zon onder en is hierdoor nog moeilijk waar te nemen. De grootste planeet uit het zonnestelsel, Jupiter, keert vanaf 4 oktober 2012 zijn bewegingsrichting ten opzichte van de sterren om en gaat tegen de gangbare richting in bewegen. Dit moment noemt men 'stationair'. Dit is de start van de zogenaamde 'oppositielus'. Jupiter zal de komende tijd alsmaar helderder worden en is vanaf dan vooral in de late nacht en vroege ochtend het best zichtbaar. De heldere Jupiter schittert in het sterrenbeeld Stier, 8° of 7° ten noordoosten van de ster Aldebaran. Saturnus is op 25 oktober 2012 in 'conjunctie' met de Zon en beweegt vanaf de Aarde gezien achter onze ster langs. Hierdoor is Saturnus op dat moment niet zichtbaar. Op maandag 15 oktober 2012 is het Nieuwe Maan en op 29 oktober 2012 is het Volle Maan.

Bijzondere samenstand

In de ochtend van 3 oktober 2012 zal de zeer heldere planeet Venus slechts 7' ten zuiden van de ster Regulus verwijdert staan. De ster Regulus is de helderste ster van het sterrenbeeld Leeuw en heeft een schijnbare magnitude van 1,45. Op die dag zal Venus een magnitude van -3,6 hebben. Het sterrenbeeld Leeuw met daarin Venus en Regulus komt op tegen 5 uur, en zal dan al ongeveer 8° aan de hemel staan. Ook de volgende dag, op 4 oktober 2012, zal men tegen de ochtend in het oosten de prachtige samenstand kunnen bewonderen. Alleen zal de afstand tussen de twee hemelobjecten dan 2' zijn toegenomen. Interessant aan dit verschijnsel is het feit dat hierin een periodiciteit plaats vindt, en dat deze zich ruwweg iedere 8 jaar herhaalt. Zo zal Venus tegen 2044 de ster Regulus bedekken.

Deep Sky objecten

Eén van de mooiste objecten die men in oktober kan waarnemen is ongetwijfeld het sterrenstelsel M31, beter bekend als de 'Andromedanevel'. Dit prachtige sterrenstelsel is terug te vinden in het sterrenbeeld Andromeda en heeft magnitude 3,5. Dit spiraalvormige sterrenstelsel heeft een diameter van ongeveer 250 000 lichtjaar en heeft dezelfde vorm als de Melkweg maar is een stuk groter. Op vrijdag 5 oktober staat omstreeks 01u30 dit object aan het hoogste punt aan de nachtelijke sterrenhemel op een hoogte van 79°. M31 kan al met een goede verrekijker worden waargenomen (bij heldere en donkere omstandigheden) en met een telescoop kan je zelfs al details zien. Een ander prachtig sterrenstelsel, M33, kan je eveneens in oktober zeer goed waarnemen. Dit object, dat gekend is onder de naam 'Driehoeknevel', is terug te vinden in het sterrenbeeld Driehoek en heeft magnitude 5,7. Op donderdag 18 oktober staat M33 het hoogst aan de sterrenhemel op 69° boven de horizon. Andere deep sky objecten die je in oktober goed kan waarnemen zijn de twee open sterrenhopen NGC 869 en NGC 884. Beiden bevinden zich in het sterrenbeeld Perseus en hebben magnitude 4,0. Op een helder en donker moment zijn beide sterrenhopen met een telescoop mooi waar te nemen.

Meteorenzwermen

Op zondag 21 oktober 2012 bereikt de meteorenzwerm Orioniden zijn maximum. De radiant van deze meteorenzwerm staat rond 06u00 op 54° boven de horizon en bevindt zich nabij de noordelijk gelegen sterren van het sterrenbeeld Orion. Onder ideale omstandigheden zijn er ongeveer 25 meteoren per uur te verwachten. Meteoren van deze zwerm zijn gekend om hun snelheid en hebben nalichtende sporen. Dit jaar stoort de Maan niet.

Dit gebeurde vandaag in 1995

Het gebeurde toen

Lancering van het Europese Infrared Space Observatory (ISO) voor observaties in infrarood licht. De 480 miljoen dollar dure ruimtetelescoop werd ontwikkeld door ESA, in samenwerking met ISAS uit Japan en NASA. Gemiddeld verrichtte ISO 45 observaties per omloop van 24 uur. De levensduur van ISO was ruim 900 omlopen waardoor er meer dan 26 000 wetenschappelijke waarnemingen werden uitgevoerd. De enorme hoeveelheid wetenschappelijke data is tussen 1998 en 2006 uitgebreid verwerkt en gearchiveerd. De data afkomstig van ISO heeft uiteindelijk geleid tot vele astronomische ontdekkingen. Foto: ESA

Ontdek meer gebeurtenissen

Het weerbericht op Mars

Geplande evenementen

Geen geplande evenementen
Meer Evenementen

Messier 64

Messier 64
M64, ook wel bekend als het 'Zwarte Oogstelsel', is een spiraalvormig sterrenstelsel in het sterrenbeeld Coma Berenices (Hoofdhaar). Het object dankt zijn naam aan een donkere vlek (een stofbaan) iets…
Lees meer...

Steun Spacepage!

Deze website wordt aan onze bezoekers blijvend gratis aangeboden maar om de hoge kosten om de site online te houden te drukken moeten we wel het nodige budget kunnen verzamelen. Ook jij kunt uw bijdrage leveren door ons te ondersteunen met uw donatie zodat we u blijvend kunnen voorzien van het laatste nieuws en artikelen boordevol informatie.

100%

Sociale netwerken