zaterdag, 25 mei 2013 22:00

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in juni 2013? Hot!

Geschreven door
Beoordeel dit item
(13 stemmen)
Waarnemen van de sterrenhemel Waarnemen van de sterrenhemel Foto: IAU

Op 1 juni start de weerkundige zomer. Twintig dagen later begint officieel de astronomische zomer dat sterrenkundigen ook wel het 'solsticium' heten. De maand juni werd genoemd naar de Romeinse godin, Juno, de vrouw van Jupiter. In juni 2013 is de planeet Mercurius een zogeheten ‘avondster’ en bereikt de meteorenzwerm Arietiden zijn maximum.

De Maan en de planeten

In de eerste helft van juni 2013 is de kleine planeet Mercurius ’s avonds goed te zien in het noordwesten. Mercurius staat van alle planeten het dichtst bij de Zon en heeft een diameter van slechts 4 878 kilometer. Op 12 juni 2013 bereikt Mercurius zijn grootste oostelijke elongatie en is de planeet een zogeheten ‘avondster’. De grootste elongatie van een binnenplaneet is het punt waar de planeet zich het verst van de Zon bevindt, en dus de maximale elongatie heeft. Mercurius heeft nu magnitude +0,7 en is voor 38% verlicht. De veel heldere planeet Venus gaat in juni anderhalf uur na de Zon onder. Tijdens de avondschemering is Venus dan ook boven de noordwestelijke horizon zichtbaar. De ‘rode planeet’ Mars komt in minder dan tachtig minuten voor de Zon op en is in de ochtendschemering nauwelijks waarneembaar. Jupiter, de grootste planeet uit het zonnestelsel, is in juni 2013 niet zichtbaar. Dit komt omdat Jupiter op 19 juni 2013 in conjunctie is met de Zon. De prachtige planeet Saturnus is in juni ’s avonds, tot na middernacht, zichtbaar. Deze planeet, met zijn prachtige ringen, is dan zichtbaar 12° ten oosten van de ster Spica in het sterrenbeeld Maagd. Op zaterdag 8 juni 2013 is het Nieuwe Maan en op zondag 23 juni is het Volle Maan.

Deep-sky

De maand juni is het ideale moment om enkele prachtige bolvormige sterrenhopen waar te nemen. Zo is begin juni het geschikte moment om de bekende Herculescluster, M13, op te zoeken. Deze bolvormige sterrenhoop bevindt zich in het sterrenbeeld Herculus en heeft een helderheid van magnitude 5,9. Hierdoor is M13 één van de helderste bolhopen van het noordelijk halfrond. Ook om M10 en M12, die zich beiden in het sterrenbeeld Slangendrager bevinden, waar te nemen is deze tijd van het jaar zeer geschikt. Beide sterrenhopen hebben een helderheid van magnitude 6,6 en zijn met een kleine telescoop, bij ideale omstandigheden, al goed zichtbaar. Een andere prachtig deep-sky object dat in deze periode van het jaar goed kan worden waargenomen, is de nevel M20. Dit object, ook gekend onder de naam ‘Trifidnevel’, staat in het sterrenbeeld Boogschutter en heeft magnitude 6,3. Om deze nevel te kunnen waarnemen, heb je een plaats nodig met ongehinderde blik op de zuidelijke horizon en een vrij grote telescoop. Deze nevel zal te zien zijn als een ster met een nevelachtige omgeving. Ook de Lagunenevel, M8, is een prachtige nevel die je in juni kan waarnemen. Deze emissienevel bevindt zich eveneens in het sterrenbeeld Boogschutter en heeft magnitude 5,8. Dit object komt op zaterdag 22 juni 2013 om 22:05 uur op en staat om 01:46 uur in het hoogste punt aan de hemel, op slechts 14° boven de horizon. Een donkere waarneemplaats met ongehinderde blik op de zuidelijke horizon is een vereiste om M8 waar te nemen. Als de hemel donker genoeg is, is de Lagunenevel met een grote verrekijker (7x50 of 10x50) of een kleine telescoop goed te zien als een vage vlek. Om deep-sky objecten goed waar te nemen met een verrekijker of een telescoop moet er zo weinig mogelijk storend licht zijn van de Maan of van straten en steden.

Meteorenzwermen

Op vrijdag 7 juni 2013 bereikt de meteorenzwerm Arietiden zijn maximum. De radiant van deze zwerm, het punt aan de hemel waaruit de meteoren uit een meteoorzwerm lijken te komen, staat rond 11u30 op 61° boven de horizon in het sterrenbeeld Ram. Onder ideale omstandigheden, wanneer er geen storend licht is van de Maan of van stadsverlichting, zijn er met het blote oog dan ongeveer 54 meteoren per uur te zien. Vanwaar deze meteoren afkomstig zijn, is nog onduidelijk. Astronomen hebben een sterk vermoeden dat de planetoïde 1566 Icarus of de komeet 96P/Machholz aan de basis liggen van deze meteorenzwerm.

Spacepage Maankalender: http://www.spacepage.be/waarnemen-tools/maankalender
Spacepage sterrenkaarten:
http://www.spacepage.be/waarnemen-tools/sterrenkaarten
Spacepage Deep-sky database: http://www.spacepage.be/waarnemen-tools/deepskydatabase

Kris Christiaens

Medebeheerder & hoofdredacteur van Spacepage.
Oprichter & beheerder van Belgium in Space.
Ruimtevaart & sterrenkunde redacteur.

Volg mij op Twitter: @KrisChristiaens

Dit gebeurde vandaag in 1965

Het gebeurde toen

Lancering vanop de Cape Canaveral lanceerbasis van de Amerikaanse ruimtecapsule Gemini 6A met aan boord de twee astronauten Walter M. Schirra en Thomas P. Stafford. Tijdens deze ruimtevlucht wordt voor het eerst een zogeheten "rendez-vous" manoeuvre uitgevoerd met een ander Gemini ruimtetuig. De twee ruimtevaartuigen ontmoetten elkaar in de ruimte op enkele meters afstand. Dit was de vijfde van tien bemande ruimtevluchten in het kader van het Amerikaanse Gemini ruimteprogramma. Foto: NASA

Ontdek meer gebeurtenissen

Het weerbericht op Mars

Geplande evenementen

Geen geplande evenementen
Meer Evenementen

Messier 13

Messier 13
De 'Grote Hercules cluster' of M13 is één van de kostbaarste juwelen aan de nachtelijke hemel en de beste bolvormige sterrenhoop die op het noordelijke halfrond kan worden waargenomen. Enkel…
Lees meer...

Steun Spacepage!

Deze website wordt aan onze bezoekers blijvend gratis aangeboden maar om de hoge kosten om de site online te houden te drukken moeten we wel het nodige budget kunnen verzamelen. Ook jij kunt uw bijdrage leveren door ons te ondersteunen met uw donatie zodat we u blijvend kunnen voorzien van het laatste nieuws en artikelen boordevol informatie.

100%

Sociale netwerken