zondag, 31 januari 2016 09:46

Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in februari 2016? Hot!

Geschreven door 
Beoordeel dit item
(3 stemmen)
Wat valt er aan de sterrenhemel te zien in februari 2016?

De tweede maand van het nieuwe jaar wordt in de volksmond ook wel 'schrikkelmaand', 'slijkmaand' of 'regenmaand' genoemd en werd genoemd naar de Romeinse god Februus, de god van de purificatie en onderwereld. In dit uitgebreid artikel wordt een overzicht gegeven wat er zoal aan de sterrenhemel te zien is in februari 2016.

OPGELET:

Kijk nooit naar objecten die zich dicht bij de Zon bevinden zonder voldoende bescherming. Kijk nooit door een telescoop, verrekijker of andere optische apparatuur richting de Zon. Dit kan het netvlies onherstelbaar beschadigen met blindheid tot gevolg!

De Maan en de planeten

De kleine planeet Mercurius, de planeet die zich het dichtst bij de Zon bevindt, bereikt op 7 februari 2016 zijn grootste westelijke elongatie en kunnen we eind januari en begin februari 2016 terugvinden aan de ochtendhemel. Mercurius is op dat moment voor ongeveer 62% verlicht en heeft een schijnbare helderheid van magnitude +0,2. De kleine planeet staat ongeveer 25°33' ten westen van de Zon en komt 's ochtends iets meer dan één uur voor de Zon op. De tweede planeet in ons zonnestelsel, gezien vanaf de Zon, is Venus en is in februari 2016 's morgens zichtbaar in het zuidoosten als een zeer heldere ster. Zo heeft deze planeet op dat moment een schijnbare helderheid van magnitude -3,4. Doordat Venus de Zon nadert, komt de planeet vanaf 20 februari 2016 minder dan één uur voor de Zon op waardoor het waarnemen van deze planeet steeds moeilijker wordt. Mars, ook wel de 'rode' of 'oranje' planeet genoemd omwille van zijn kleur, kunnen we in februari 2016 's morgens terugvinden in het sterrenbeeld Weegschaal (Libra). De zichtbaarheid van Mars neemt toe en aangezien de planeet de Aarde nadert, wordt deze langzaam helderder. Mars heeft in februari 2016 een schijnbare helderheid van magnitude +0,7. Jupiter, de grootste planeet uit ons zonnestelsel, komt dag na dag steeds vroeger op en schittert bijna de hele nacht door in het zuidoosten van het sterrenbeeld Leeuw (Leo). Deze gasplaneet heeft een schijnbare helderheid van magnitude -2,0. Op zondag 7 februari kunnen we de vier grootste manen van Jupiter, de zogeheten 'Galileïsche manen', ten oosten van Jupiter terugvinden. In toenemende afstand van de planeetschijf staan dan Io, Europa, Ganymedes en Callisto. Op vrijdag 19 februari 2016 vinden we de Galileïsche manen dan weer ten westen terug van de planeet Jupiter. Op maandag 29 februari 2016 kunnen we op de planeet Jupiter ook mooi gelijktijdig de schaduwen van de manen Io en Europa zien. Saturnus, de prachtige planeet met zijn ringenstelsel, is 's morgens in het zuidoosten zichtbaar in de buurt van de heldere ster Antares in het sterrenbeeld Slangendrager (Ophiuchus). Deze planeet heeft een schijnbare helderheid van magnitude +0,7. De twee verste gasplaneten in ons zonnestelsel, Uranus en Neptunus, kunnen we in 2016 terugvinden in de sterrenbeelden Vissen (Pisces) en Waterman (Aquarius). Terwijl Uranus in 2016 een schijnbare helderheid heeft van magnitude +6,2 heeft Neptunus een schijnbare helderheid van magnitude +7,8. Hierdoor zijn beide gasplaneten enkel met middelgrote en grote telescopen waarneembaar. Op maandag 22 februari 2016 is het Volle Maan.

Planetoïden in oppositie

Op vrijdag 5 februari 2016 is de planetoïde 40 Harmonia in oppositie. Op dat moment bevindt deze planetoïde zich in het sterrenbeeld Kreeft (Cancer) en heeft deze een schijnbare helderheid van magnitude +9,7. Hierdoor is dit 107 kilometer grote hemelobject enkel goed waarneembaar met grotere telescopen. Harmonia werd op 31 maart 1856 ontdekt door de Duitse astronoom Hermann Goldschmidt in Parijs. Goldschmidt had ook al de planetoïden 21 Lutetia, 32 Pomona en 36 Atalante ontdekt en zou in totaal veertien planetoïden ontdekken. Een tweede planetoïde die in februari 2016 in oppositie is, is 52 Europa. Zo kunnen we zaterdag 13 februari 2016 de planetoïde Europa terugvinden in het sterrenbeeld Leeuw (Leo). Op dat moment heeft deze planetoïde een helderheid van magnitude +10,0 waardoor deze ook enkel goed zichtbaar is met grotere telescopen. De maximale hoogte aan de horizon van de planetoïde Europa bedraagt dan ongeveer 54°. De planetoïde Europa draait in 5,46 jaar om de Zon en de afstand tot onze ster varieert tijdens een omloop tussen de 2,785 en 3,417 AE (astronomische eenheden). Europa werd op 4 februari 1858 ontdekt door de Duitse astronoom Hermann Goldschmidt in Parijs. Twee dagen na de planetoïde Europa is ook de planetoïde 5 Astraea in oppositie. Ook dit hemelobject bevindt zich op dat moment in het sterrenbeeld Leeuw (Leo) en heeft een helderheid van magnitude +8,7. Astraea werd op 8 december 1845 ontdekt door de Pruisische amateur-sterrenkundige Karl Ludwig Hencke en is vanaf de Aarde gezien een van de 17 helderste planetoïden. Deze planetoïde beweegt in een licht hellende, iets meer dan 5° ten opzichte van de ecliptica, ellipsvormige baan in 4,13 jaar om de Zon.

Bedekkingen

  • Zaterdag 13 februari 2016: de ster ξ 1 Ceti wordt bedekt door de Maan
  • Vrijdag 19 februari 2016: de ster 1 Cancri wordt bedekt door de Maan
  • Zondag 21 februari 2016: de ster ξ Leonis wordt bedekt door de Maan
  • Dinsdag 23 februari 2016: de ster 48 Leonis wordt bedekt door de Maan

Winterzeshoek

Een soortgelijk asterisme als de bekende Zomerdriehoek is de Winterzeshoek. Deze denkbeeldige figuur wordt gevormd door zes sterren die enkel gedurende de winter op het noordelijk halfrond te zien zijn. Deze sterren vormen samen een zeshoek en zijn Aldebaran in het sterrenbeeld Stier, Rigel in het sterrenbeeld Orion, Sirius in het sterrenbeeld Grote Hond, Procyon in het sterrenbeeld Kleine Hond, Pollux in het sterrenbeeld Tweelingen en Capella in het sterrenbeeld Voerman. In de Winterzeshoek bevindt zich nog een ander asterisme: de Winterdriehoek. Dit asterisme is ook gekend als de 'Great Southern Triangle' en wordt gevormd door de sterren Sirius, Procyon en Betelgeuse die zich meer in het centrum van de Winterzeshoek bevindt. Wat de Winterzeshoek zo bijzonder maakt, zijn de kleurverschillen van de zes sterren. Dit kleurverschil wordt veroorzaakt door het verschil in hun oppervlaktetemperatuur. Zo heeft de ster Procyon een witte kleur terwijl de sterren Aldebaran en Pollux eerder oranje zijn. De ster Capella heeft dan weer een gele kleur.

WinterdriehoekDe Winterdriehoek - Foto: Stellarium

Deep-sky

Naast de bekendste winterobjecten aan de wintersterrenhemel zoals de Pleiaden (M45), Hyaden en de prachtige Orionnevel (M42), zijn er nog tal van andere zeer interessante maar minder bekende deep-sky objecten aan de wintersterrenhemel te zien. Aan het begin van de avond staan de Messierobjecten M34 en M103 hoog aan de hemel. Deze twee Messierobjecten zijn zogheten 'open sterrenhopen'. M34 is een Messierobject in het sterrenbeeld Perseus met visuele magnitude 5,5 dat zich op een lijn bevindt die Gamma Andromedae en Algol (Bèta Persei) met elkaar bevindt. Deze open sterrenhoop is in een verrekijker te zien als een wazig vlekje en is een prachtig object om met een telescoop te observeren. M103 is eveneens een open sterrenhoop (magnitude 7,4) en is terug te vinden in het sterrenbeeld Cassiopeia (het sterrenbeeld met de 'W'-vorm aan de hemel). Deze open sterrenhoop bevindt zich op een lijn die Delta en Epsilon Andromedae met elkaar verbinden en ligt vlakbij de ster Delta Cassiopeiae. Dit object is echt de moeite waard om waar te nemen met een binoculair of telescoop. Het sterrenbeeld Haas is niet echt een vaag sterrenbeeld te noemen, maar het wordt vaak over het hoofd gezien aangezien dit minder bekende sterrenbeeld zich onder het schitterende sterrenbeeld Orion bevindt dat alle aandacht opeist. Ook komt het sterrenbeeld Haas in onze streken niet erg hoog boven de horizon. Dit sterrenbeeld herbergt echter een prachtige bolvormige sterrenhoop, M79, die een visuele magnitude heeft van 7,7. De bolhoop bevindt zich in het zuidelijke deel van het sterrenbeeld en bevindt zich op een afstand van ongeveer 42 100 lichtjaar van de Aarde. Liefhebbers van sterrenstelsels kunnen in de maand februari het sterrenstelsel M81 bewonderen in het sterrenbeeld Grote Beer. Dit indrukwekkende sterrenstelsel, ook gekend onder de naam 'Bode's nevel', heeft een magnitude van 6,9 en een schijnbare afmeting van 25,7'. M81 staat op 16 februari omstreeks 00u55 op ongeveer 73° boven de horizon en is onder goede omstandigheden al te bewonderen met een binoculair. Het spreekt voor zich dat men het best deep-sky objecten waarneemt in de periode rond Nieuwe Maan (maandag 8 februari 2016) aangezien men dan geen hinder heeft van storend Maanlicht.

De sterrenbeelden op 15 februari 2016 (23u30)

Sterrenkaart 16 februari 2016 (23u30)

Interessante en nuttige links:

Kris Christiaens

Medebeheerder & hoofdredacteur van Spacepage.
Oprichter & beheerder van Belgium in Space.
Ruimtevaart & sterrenkunde redacteur.

Volg mij op Twitter: @KrisChristiaens

Dit gebeurde vandaag in 1989

Het gebeurde toen

Lancering van het Russisch onbemande ruimteveer Buran. Na twee omwentelingen om de Aarde keert dit ruimteveer veilig terug naar de Aarde. De Buren was de Russische tegenhanger van het Amerikaanse ruimteveer en de ontwikkeling ervan was het duurste Sovjet-ruimteproject ooit. Na deze onbemande testvlucht werd het project wegens geldgebrek stopgezet en bleef de Buran voor altijd aan de grond. Foto: Roscosmos

Ontdek meer gebeurtenissen

Het weerbericht op Mars

Geplande evenementen

Geen geplande evenementen
Meer Evenementen

NGC 1300

NGC 1300
Het prachtige balkspiraalstelsel NGC 1300 bevindt zich op een afstand van 61 miljoen lichtjaar van de Aarde en kan worden teruggevonden in het sterrenbeeld Eridanus. De magnitude van dit stelsel…
Lees meer...

Steun Spacepage!

Deze website wordt aan onze bezoekers blijvend gratis aangeboden maar om de hoge kosten om de site online te houden te drukken moeten we wel het nodige budget kunnen verzamelen. Ook jij kunt uw bijdrage leveren door ons te ondersteunen met uw donatie zodat we u blijvend kunnen voorzien van het laatste nieuws en artikelen boordevol informatie.

100%

Sociale netwerken