Eén van de meeste vragen die mensen zich stellen wanneer ze aan poollicht denken is wanneer dit prachtig fenomeen te zien is. In landen die zich bevinden tussen hoge breedtegraden is dit in de winter heel vaak te zien maar in België en Nederland is zichtbaar poollicht eerder iets uitzonderlijks maar niet onbestaand. Om poollicht te kunnen zien in onze streken moeten we zeer veel parameters en tabellen in de gaten houden. Alles start uiteindelijk bij een uitbarsting op de Zon die naar de Aarde moet gericht zijn. Om een duidelijk antwoord te kunnen bieden aan iedereen die zich afvraagt wanneer we poollicht nu kunnen zien, werd dit artikel geschreven. Ben je echt gefascineerd door poollicht en ruimteweer? Breng dan zeker een bezoek aan onze speciale poollicht-website www.poollicht.be!

Reeds enkele dagen was het een prachtig schouwspel op de Zon toen de zonnevlekkengebieden 1401 en 1402 tevoorschijn kwamen aan de rand van de Zon. Deze zonnevlekkengebieden veroorzaakten diverse C-klasse uitbarstingen en ook enkele zware M-klasse uitbarstingen. Omstreeks 16h Belgische tijd (19 januari) barstte de rustige zonnevlekkengroep 1402 tegen alle verwachtingen in zeer fel uit. De uitbarsting resulteerde in een zware uitbarsting die meer dan 1 uur duurde en piekte op de M3.2 klasse.

Afgelopen week domineerde zonnevlekkengroep 1302 onze Zon; met meer dan 10 zware uitbarstingen was deze zonnevlekkengroep de actiefste van de huidige 24ste zonnevlekkencyclus en alsook de grootste. Op 24 september barstte de zonnevlekkengroep zwaar uit met een X1.9 klasse zonnevlam en enkele uren later door een M7 klasse zonnevlam. De zwaarste uitbarsting was helaas te kort van duur maar de M7 uitbarsting duurde veel langer met een atypische gedeeltelijke halo CME die deels richting Aarde werd afgevuurd. Meteen was dan ook duidelijk dat er een kleine poollichtkans zou zijn voor de Lage Landen.

Kort na de middag, omstreeks 13h arriveerde het schokfront van de M7 klasse zonnevlam. De initiële impact was hard en drukte het interplanetair magnetisch veld (IMF) diep in, echter was de richting van het IMF aanvankelijk Noordelijk. Pas toen het donker werd sloeg de richting van het IMF eindelijk sterk zuidelijk en kon er gehoopt worden op een echte poollichtkans. Die kwam er omstreeks 23h15 toen de Kiruna magnetometer gunstige waarden bereikte. Hoewel velen keken op een gesloten wolkendek waren er toch succesvolle waarnemingen uit Zeist (NL), Adegem (BE), Rotterdam (NL), Oostkapelle (NL), ... .

Mail ook uw foto's naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Er is de laatste week veel te doen op de zon met héél veel zonnevlekken maar geen enkele die tot grote uitbarstingen leidde. Tot eergisteren vertrekkende zonnevlekkengroep 1286 voor een echte opleving zorgde met enkele M-klasse zonnevlammen en heldere CME uitbarstingen. Echter bevond deze zonnevlekkengroep al op de rand zodat er niets naar de Aarde gericht was.

Alles veranderde snel want zonnevlekkengroep 1283, die ongeveer centraal op de zonneschijf zit, produceerde gisteren een eerste middelzware uitbarsting van M5.3 op de schaal van zonnevlammen. De zonnevlek werd magnetisch complexer met enkele delta structuren waardoor de activiteit van deze zonnevlek de hoogte in ging. Wie dacht dat het dan al voorbij zou zijn was mis, net iets na middernacht barstte de zonnevlekkengroep nogmaals uit met een zware X2.1 klasse zonnevlam.

Beide zonnevlammen gingen gepaard met een coronale massa uitstoot (CME) die onderweg zijn naar de Aarde. Verwacht wordt dat de eerste uitbarsting morgennamiddag zal aankomen en de tweede, zwaarste uitbarsting, in de nacht van vrijdag op zaterdag. Of er poollichtkansen zijn voor de lage landen is nog moeilijk in te schatten. Gezien het aurora seizoen volop begonnen is kan er wel een kansje in zitten. De Werkgroep poollicht van AEG vzw blijft alvast alles op de voet volgen. Alle updates vind je terug op het forum, Twitter en op Facebook. Alles live volgen kan natuurlijk op onze website www.poollicht.be

Een coronale massa uitstoot (of CME) is een grote gasbel doordrenkt met magnetische veldlijnen die door de zon weggeblazen worden met een tijdsduur van enkele tientallen minuten tot enkele uren.

Een uitbarsting op de zon waarbij CME vrijkomt.